اثربخشی راهبردهای شناختی در بهبود عملکرد سرویس والیبال: با تأکید بر سرعت‌های مختلف تصویرسازی ذهنی

10.22034/ijmbsp.2026.586522.1168

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه رفتار حرکتی، دانشکده تربیت بدنی و علوم ورزشی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.

2 گروه رفتارحرکتی- دانشکده تربیت بدنی و علوم ورزشی- دانشگاه تبریز- تبریز- ایران

چکیده
هدف از این پژوهش مقایسه اثربخشی راهبردهای شناختی مبتنی بر تصویرسازی ذهنی با سرعت‌های مختلف (آهسته، واقعی و سریع) بر بهبود عملکرد سرویس والیبال بود. 48 آزمودنی با دامنه سنی 19 تا 23 سال به‌صورت در دسترس انتخاب و بر اساس نتایج پیش‌آزمون در چهار گروه تصویرسازی با سرعت آهسته، واقعی، سریع و کنترل قرار گرفتند. پس از آموزش اولیه مهارت سرویس والیبال، آزمودنی‌ها طی 9 جلسه تمرینی به اجرای مهارت پرداختند. گروه‌های آزمایشی علاوه بر دریافت دستورالعمل مربی، از تصویرسازی ذهنی متناسب با گروه خود استفاده کردند، در حالی که گروه کنترل تنها تمرین بدنی را انجام داد. عملکرد آزمودنی‌ها در مراحل پیش‌آزمون، پس‌آزمون و یادداری (72 ساعت پس از آخرین جلسه تمرین) ارزیابی شد. داده‌ها با استفاده از تحلیل واریانس مرکب، تحلیل واریانس یک‌راهه و آزمون تعقیبی توکی تحلیل شدند. نتایج نشان داد در مرحله اکتساب، اثر اصلی مرحله معنادار بود و تمامی گروه‌ها در پس‌آزمون نسبت به پیش‌آزمون بهبود عملکرد داشتند، اما بین گروه‌ها تفاوت معناداری مشاهده نشد. در مرحله یادداری، تفاوت معناداری بین گروه‌ها وجود داشت؛ به‌طوری‌که گروه تصویرسازی با ریتم واقعی عملکرد بهتری نسبت به گروه کنترل نشان داد. با وجود برتری میانگین گروه‌های تصویرسازی سریع و آهسته نسبت به کنترل، این تفاوت‌ها معنادار نبود. همچنین بین سه گروه تصویرسازی تفاوت معناداری مشاهده نشد. یافته‌ها نشان می‌دهد تصویرسازی ذهنی، به‌ویژه با ریتم واقعی، می‌تواند در تثبیت و یادداری مهارت سرویس والیبال مؤثرتر باشد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات
  • تاریخ دریافت 23 خرداد 1405
  • تاریخ بازنگری 03 تیر 1405
  • تاریخ پذیرش 04 تیر 1405