پیش‌بینی اضطراب حالتی- رقابتی داوران مرد و زن لیگ برتر فوتبال ایران بر اساس تیپ-های شخصیتی

رستمیان, الهه; کلانتری, فرهاد; پورسلطانی, حسین

doi:10.22034/ijmbsp.2026.558934.1150

پیش‌بینی اضطراب حالتی- رقابتی داوران مرد و زن لیگ برتر فوتبال ایران بر اساس تیپ-های شخصیتی

10.22034/ijmbsp.2026.558934.1150

دوره 5، شماره 4
زمستان 1404

نشریه رفتار حرکتی و روان شناسی ورزشی ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

الهه رستمیان ¹

فرهاد کلانتری ²

حسین پورسلطانی ³

¹ کارشناسی ارشد روان‌شناسی عمومی، دانشگاه مراغه، مراغه، ایران

² کارشناسی ارشد مدیریت ورزشی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

³ دانشیار مدیریت ورزشی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

چکیده

پژوهش حاضر با هدف پیش‌بینی اضطراب حالتی- رقابتی داوران مرد و زن لیگ‌ برتر فوتبال ایران براساس تیپ‌های شخصیتی انجام شد. این پژوهش از نظر ماهیت، کاربردی و از نظر روش، توصیفی- همبستگی بود. جامعه‌ آماری پژوهش را 152 نفر از داوران لیگ‌ برتر فوتبال (97 مرد و 55 زن) تشکیل دادند که براساس جدول مورگان 109 نفر به‌عنوان نمونه‌ انتخاب شدند. داده‌ها با استفاده از دو پرسش‌نامه‌ شامل 52 گویه گردآوری شد. روایی صوری و محتوایی ابزارها توسط 10 نفر از اساتید روان‌شناسی و 5 نفر از کارشناسان داوری فوتبال تایید شد و پایایی آنها از طریق ضریب آلفای کرونباخ بدست آمد. برای تحلیل داده‌ها از رگرسیون خطی استفاده شد. یافته‌ها نشان داد تیپ‌های شخصیتی با اضطراب رقابتی در داوران فوتبال (05/0>P، 32/0- =r) و در بخش مردان (05/0>P، 26/0- =r) و در زنان (05/0>P‌، 41/0- =r)، رابطه‌ معکوس معناداری وجود دارد. همچنین تحلیل رگرسیون در فوتبال نشان داد که تیپ‌های شخصیتی (01/0P< و 54/3- =t‌) و در هر دو بخش مردان (01/0P< و 94/2- =t‌) و زنان (01/0P< و 24/4- =t) توان پیش‌بینی اضطراب رقابتی را دارد. این نتایج بر نقش تعیین‌کننده ویژگی‌های شخصیتی در تبیین اضطراب رقابتی تأکید داشته و می‌تواند مبنایی برای تدوین مداخلات روان‌شناختی جهت کاهش اضطراب و ارتقای عملکرد داوران فوتبال باشد.

کلیدواژه‌ها

اضطراب حالتی-رقابتی

داوری فوتبال حرفه‌ای

تیپ‌های شخصیتی

موضوعات